Η ανατροφή κυριαρχική δύναμη του χαρακτήρα

Κριτικές - Reviews


Συγχωρέστε με

και θα μ' ενθαρρύνετε

να πράξω κι άλλα!


Γράφει η κ. ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΜΙΣΡΑΧΗ

πεζογράφος - κριτικός


Ιωάννης Σωτ. Μποζίκης

Η Ανάσα του Άδειου

Ποιήματα - 2003


Εδώ έχουμε να κάνουμε με μια ειδική φιλοσοφική παιδεία που δεν μπορεί να είναι πνευματική πορεία του καθενός. Πρόκειται κυρίως για μονόλογο ή και απολογία του θεού, ο οποίος αυτοαναλυόμενος δίνει τις διαστάσεις μεταξύ του θεϊκού και του ανθρώπινου.

Αυτές οι αλήθειες, μπορούν να εξακριβωθούν και ν' αποτελέσουν πιο συγκεκριμένα διεξοδική και ενδείξεις κοσμοθεωρίας ανάλογα με τις αναφορές και τις υπαρξιακές προσωπικές απόψεις του κάθε σκεπτόμενου ατόμου, που προσβλέπει προς την αναζήτηση και ζητάει απαντήσεις στο ερώτημα: «Τι είναι Θεός;»

Ποια είναι η θεϊκή Υπόσταση, και κατ' εξακολούθηση η υποστασιακή φιλοσοφία, αλλά και κατά πόσο μπορεί να διερμηνευτεί εννοιολογικά και να εικονογραφηθεί ποιητικά, είναι ένα θέμα που χρειάζεται μελέτη και μελετητές, που να μην αποδίδουν μία μόνο μορφή σκέψης, ούτε συγκεκριμένη, γιατί το τι θα δώσουνε οριστική θεώρηση και οριστική μορφή. Το θείο όμως προσεγγίζεται, λαξεύεται ακόμη και το όραμα αλλά παραμένει ανάγλυφο, επειδή αν του δοθεί μία μορφή, τότε θα εξαντληθούν οι σκέψεις και οι προσπάθειες και οι αιώνες δεν θα έχουν έναυσμα έρευνας.

Ωστόσο από το χώρο της Υποστασιακής φιλοσοφίας εμπνεύστηκαν οι Υπαρξιακοί ποιητές. Αυτοί ήρθαν σ' επικοινωνία με το «θείο» όπως ο καθένας το εννοούσε και προσπάθησαν αυτές τις αναζητήσεις να τις προχωρήσουν μέχρι της ερμηνείας του Υποσυνειδήτου. Μακρά πορεία πάντα με κάποιο προορισμό, που δεν ήταν άλλος από την κατά πρόσωπο επικοινωνία με το θείο. Κατά πρόσωπο ψυχής. Όχι λογικής, ούτε παραλόγου, αλλά γνώσης, που λειτουργεί μόνο με την αλήθεια.

Το ποιητικό πρότυπο του I. Μποζίκη «Η Ανάσα του Άδειου» ανήκει σ' αυτή την περίπτωση. Ξεπερνά την ποίηση, ξεπερνά την ελεγεία, βλέπει το ακαταμέτρητο κι εκεί παύει να βλέπει, μόνο ακούει. Ακούει αμετακίνητος και νιώθει. Στην αίσθηση αυτή ρέει ο κρουνός του θεϊκού λόγου, που όχι μόνο του δίνει την ευχαρίστηση και την πληρότητα της ομορφιάς αλλά αντικρίζει και την μακαριότητα της αλήθειας θα μας πει στο ποίημα: VII:

Ο κόσμος που δημιούργησα

είναι το πνεύμα Μου

είναι η άυλη μορφή του εαυτού Μου ...

Επίσης στο ποίημα XIV:

Είμαι ένας θεός στην εξορία,

που νοσταλγεί τον εαυτό του

λέει ο Θεός στον άνθρωπο και συνεχίζει.

Από μένα απορρέει το πνεύμα,

η ύλη, το σύμπαν,

η ζωή, ο άνθρωπος, η σκέψη

κι ο θάνατος.

Το πάν είναι θείο ...

Και κάτι ακόμη σημαντικό στο ποίημα XXXI:

Και ποιος είναι ο Θεός;

Ρώτησε ο Θεός.

Ο παντοδύναμος κι απέραντος Νους που δημιούργησε

τ' άστρα, τη βροχή, τη βαλανιδιά, την ανεμώνη, τ' αηδόνι

κι εμένα με όλα τα αγαθά του κόσμου

απάντησε ο άνθρωπος...

Ο ποιητής αντιπαραβάλει πνευματικές αλήθειες όπως τις επεξεργάστηκαν μεγάλοι ποιητές τους οποίους και κατονομάζει: Αλφόνσο ντε Λαμαρτίν, Πωλ Βερλέν, Ερνέστο Ερνάν, Θεόφιλο Γκωτιέ κι όχι μόνο. Γνωρίζει ότι τα όρια δεν είναι ορατά ανάμεσα στη Θεολογία, τη φιλοσοφία και την ποίηση, οπότε θέση έχει και ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος και ο Λεκόντ ντε Λίλ και ο Κάρολος Πεγκί.

Ως προς την ποιητική προβολή του έργου, ανήκει στους βαθύτατα σκεπτόμενους και τα κριτικά κριτήρια αποφαίνοντας στο ότι τόσο ο ψυχικός όσο και ο πνευματικός ορίζοντας του φιλοσόφου - ποιητή, στοχεύουν στη συνείδηση που χρειάζεται βαθιές τομές - τις οποίες και έκανε - με αμεσότητα λόγου και δριμύτητα συλλογισμών. Ο εσωτερικός του «σεισμός» κινεί την ψυχολογία του και τείνει προς τη συνειδητοποίηση της σύγχρονης μοναξιάς του ατόμου, που αναζητά την ανεύρεση της αποστολής του.

Σημ. Θα μπορούσα να γράψω λιγότερα αλλά αξίζει διεξοδικότερη ματιά.

Στράτα τη στράτα

διανύσαμε τη ζωή

προς το θάνατο.


Β΄ ΒΡΑΒΕΙΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ


Κι εδώ η κριτική επιτροπή, που απετελείτο από τους Κυριάκο Βαλαβάνη πρόεδρο και μέλη τους Π. Κηρούκη και Δημ. Πετράτο στον 25ο Πανελλήνιο Διαγωνισμό βραβεύσεως θεατρικού έργου 2006, που διοργάνωσε η Πανελλήνια Ένωση Λογοτεχνών (Π.Ε.Λ.) ξεχώρισε το «ΜΑΡΚΕΛΛΙΝΟ CHAMPAGNAT» (Σαμπανιά), θεατρικό έργο και το βράβευσε με το 2ο βραβείο και ως το καλύτερο αυτής της περιόδου. Συγγραφέας αυτού του θεατρικού έργου είναι ο με ψευδώνυμο «Ιωνάς» και ονοματεπώνυμο αυτού Ιωάννης Μποζίκης.

Ένα έργο αληθινό με πρωταγωνιστή τον άγιο των ημερών μας Μαρκελλίνο Champagnat, ιδρυτή του Τάγματος των Μαριανών Αδελφών που ο άγιος πατέρας Ιωάννης Παύλος Β΄, Πάπας της Ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, με πανηγυρικό τρόπο, στη Ρώμη, στη Βασιλική του Αγίου Πέτρου, ανακηρύσσει αυτόν άγιο, κατατάσσοντάς τον στην χορεία των αγίων της Ουράνιας Δόξας, στις 18/4/1999.

Ένα καλοστημένο έργο ευρείας θεατρικής γνώσεως σε 6 εικόνες, εκφρασμένο με πολλά πρόσωπα, με αφηγητή, αδελφούς, αδελφές, ιερείς, με χορό από 4 καλόγριες, αββάδες και πατέρες, ιερείς, ιεροσπουδαστές κ.α.

Ένα πλήρες επιτελείο μοναχών, πατέρων και αδελφών του Τάγματος των Μαριανών αποτελούν το όλο θεατρικό επιτελείο της παραστάσεως, που πρωταγωνιστικό ρόλο έχουν κυρίως οι αδελφοί του Τάγματος Μαριανών με ηγούμενο και ιδρυτή τον άγιον Μαρκελλίνον. Χώρος και πατρίδα του Τάγματος η Γαλλία, και μάλιστα στις ημέρες της Γαλλικής Επαναστάσεως η οποία τα είχε βάλει και εναντίον της εκκλησίας που εδιώκετο. Οι ταγοί της Επαναστάσεως εγνώριζαν το τεράστιο φιλανθρωπικό και εκπαιδευτικό έργο της αδελφότητας του Τάγματος των Μαριανών που, είχε ιδρυτή όπως γνωρίζουμε τον σημερινό άγιο Μαρκελλίνο και που όλοι οι επαναστάτες εσεβάστηκαν κάθε άγια προσπάθειά του (παιδεία με ίδρυση σχολείων και φιλανθρωπικά έργα). Πέραν αυτών είναι όντως ένα έργο σοβαρό, ευθύνης, δυναμικής προσπαθείας, γνώσεως και συγκροτημένης διαδικασίας. Ένα έργο πλούσια εκφρασμένο σε 6 εικόνες που ο δημιουργός έχει ιστορική γνώση των γεγονότων, θεατρική παιδεία και γνώσεις σκηνικής οικονομίας και γραμμής.

Β Α Λ Α Β Α Ν Η Σ   Ι.  Κ Υ Ρ Ι Α Κ Ο Σ


Διευθυντής - εκδότης εφημερίδος κριτικής λόγου & τέχνης

Συγγραφέας - δημοσιογράφος - τεχνοκρίτης

Τακτικό μέλος Διεθνούς Εταιρίας Κριτικών Λογοτεχνίας


Εις την ανάγκη

και οι θεοί πείθονται

απεγνωσμένοι.

Γράφει η κ. ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΜΙΣΡΑΧΗ

πεζογράφος - κριτικός


ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΟΖΙΚΗΣ

Στο Αίμα που Ξυπνάει

Ποιήματα


Ένα αφιέρωμα στις παιδικές αναμνήσεις, μια φωνή λαγαρή που ποτέ δεν παύει να μιλάει στην ψυχή και στη ζωή του ποιητή. Είναι δε τόσο διάχυτη και τόσο χρωματισμένη με τη νοσταλγία και τον πόνο, που σου μεταδίδει αμέσως όλη αυτή την εσωτερική του ταλαιπωρία.

Ένα παιδί περπατά μέσα στο χρόνο, ενώ παράλληλα κιθαρωδεί καθώς κρούει τη λύρα του, πάντα κάτω από τον νοητό Βυζαντινό ήλιο, με τις λάμψεις εκείνες, που φωτοσκιάζουν τις χαραγμένες βαθιά αναμνήσεις του. Λένε, ότι το φως των αναμνήσεων "πονάει" περισσότερο στην ωριμότητά μας.

Στραμμένα τα μάτια της ψυχής του στη Βασιλεύουσα, προσεύχεται μ' ένα δικό του τρόπο, γιατί το 'χει ανάγκη, γιατί ζει με το όνειρο και το όραμα, γιατί πρέπει ν' αγγίζει το μεγαλείο της Πόλης, για να μπορεί ν' αναπνέει. "Ω Εάλω, εάλω ... Ω Πόλη μου Βυζαντινή" αναφωνεί με δέος ...

Ακούραστος, συγκινημένος τραγουδά, όλα εκείνα τ' αφιερώματα των εποχών, όσα έμειναν κι ακόμη διηγούνται κι ακόμη περιμένουν καρτερικά ένα θαύμα.

Μέσα από την έντονη παρατηρητικότητά του, διατηρεί το αειθαλές δέντρο των ιστορικών γεγονότων. Ακόμη και στο πρωινό ξεκίνημά του αναζητά τις ομοιότητες και τις ομορφιές της Ανατολίας.

" Ω, μέρα διάφανη κι ηλιόλουστη / μέρα φωτός στα τείχη των αρχαίων / Ω, Γη που άνοιξες και φώτισες τη μέρα ..."

Όλα τα πρόσωπα και οι καταστάσεις ξυπνάνε, γίνονται οράματα που έχουν το προνόμιο να φανερώνονται σ' όσους τ' αναζητούν. Γνωρίζει ο ποιητής ότι όλη η ιστορία έχει καταγραφεί στη μνήμη του σαν μια τεράστια τοιχογραφία. Η Άλωση, ο ξεριζωμός, η καταστροφή, συνομιλούν με την ιστορία, υπάρχει τρόπος συνομιλίας. Αλλά και κείνος λαβαίνει μέρος σ' αυτή τη σύναξη των καιρών, γιατί μιλάει με τους στίχους του. Κι επειδή η ποίηση δεν είναι μόνο ιερή, αλλά και σοφή, δεν αφήνει αξεδιάλυτη καμιά κατάσταση. Κάθε έπος ανακεφαλαιώνει την τραγωδία, αλλά συνάμα και στέλνει μηνύματα.

"Έτσι αγνάντευα την Πόλη / και με τα μάτια ενός προφήτη / τίμια, χωρίς έχθρα, χωρίς μίση / τη μαγεύτρα μου Αφροδίτη " (Από το ποίημα "Στου Αγίου Ρωμανού την Πύλη" ).

Ο αντίλαλος της κάθε συμφοράς που ακολούθησε γίνεται όλο και μεγαλύτερος λυγμός. Υμνεί, θρηνεί, με αξιοθαύμαστη διάθεση αλλά και με μια ευφορία ποιητικής χάρης.

"Εκείνοι που φεύγουν από τις πατρίδες τους ταπεινωμένοι

  γίνονται πέλαγος καημού, γίνονται ανεμοδαρμένοι.

  Τρέχουν με μια καρδιά γιομάτη σκάγια κι αδειανοί

  τρέχουν βαθιά μέσα στου νου τα χάσματα γυμνοί"...

Έμμεσα ή άμεσα συνδέονται βιωματικά, αλλά και με βαθύτατη αγάπη όλοι όσοι έζησαν τις περιπτώσεις του κατατρεγμού των νεωτέρων χρόνων. Αλλά και ο Ελληνικός συναισθηματικός πλούτος, πάντοτε διατηρεί την ευαισθησία του και πάντοτε διατρανώνει τον πηγαίο λόγο του άσβεστου πόνου.


Για τα στραβά μου δε θέλω τσιμουδιά!

Για τα στραβά των άλλων συνανθρώπων

ανυπομονώ για να σας ακούσω!


Γράφει ο κ. ΒΑΣΙΛΗΣ ΔΗΜΟΥΛΑΣ

Λογοτέχνης - Πρώην Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών


ΙΩΑΝΝΗ ΜΠΟΖΙΚΗ

Στο Αίμα που Ξυπνάει

Ποιήματα - έκδοση του 2006 


Ποιήματα προσεγμένα εκφραστικά και άρτια νοηματικά. Μια συλλογή άξια να διαβαστεί επωφελώς απ' τον όποιον φιλομαθή και ευαίσθητο στην ποίηση αναγνώστη. Το μότο του Τάσου Λειβαδίτη, που παραθέτει στην αρχή του έργου του, προϊδεάζει τον διαβαστή για το βαθύτερο νόημα του βιβλίου. Στηρίζεται σε μνήμες αγαπημένες απ' τη γενέτειρα πόλη του, την κοσμοξακουσμένη Κωνσταντινούπολη. Γέννημα θρέμμα της "Πόλης", μεγάλωσε με ακούσματα ιστορικά και θρύλους γύρω απ' τον αγαπημένο τόπο που πρωτοείδε το φως της ζωής. Οι μνήμες τον ακολούθησαν ολόζεστες σ' όλη την μετέπειτα ξενιτεία του σε άλλες χώρες. Διαβάζοντας τα ποιήματά του νιώθουμε να μας συνεπαίρνει ένα κύμα θερμής επιθυμιάς να επισκεφτούμε τις γειτονιές, τους ναούς, τα χριστιανικά και ισλαμικά μνημεία, να συνδιαλεχτούμε με τα ιστορικά πρόσωπα που αναφέρονται στα ποιητικά κείμενα του Ι.Σ.Μ. και να οσφραντούμε τις ευωδιές και τ' αρώματα από εκείνη την υπέροχη και ξεχωριστή μεγαλούπολη. Στήνονται μπροστά στα μάτια μας πρωτόγνωρης ομορφιάς εικόνες, αναστημένες απ' τη χλωρή καρδιά του ποιητή, που μας μιλά με την παιδική θέρμη και τα αγνά μάτια της αθωότητας. Τα αφηγείται με τόση ενάργεια και μαστοριά, που μας τυλίγουν στο μαγικό τους πέπλο μυστικά και διαιώνια. Είναι σπαραχτικά τα ποιήματά του: "Με μια ευχή", "Μαύρε Ιούλιε", "Εκείνοι που φεύγουν κυνηγημένοι"... Κατάπικρο και το ποίημά του: "Ήρθα κι εγώ εδώ". Με τέσσερις στίχους στο ποίημά του "Κάποτε ελπίζαμε" χαρακτηρίζει καίρια την πόλη της Αθήνας, όταν πρωτόρθε, με το φίλο του Στέφανο Μποσταντζόγλου, γράφοντας: "... Αργότερα βρεθήκαμε στην Αθήνα, / πόλη ανεξήγητης μοναξιάς, / γενικής ερημιάς / κι αμοιβαίας εχθρότητας." Με το ποίημά του αυτό εκφράζει την περιπετειώδη ζωή του απ' την Κωνσταντινούπολη που γεννήθηκε και μεγάλωσε μέχρι την εγκατάστασή του στην Πρωτεύουσά μας. Κάτι, επίσης, που στην ποίησή του δεν προβάλλεται ιδιαίτερα τονισμένο (φαντάζομαι ότι το κάνει εσκεμμένα), είναι η ανοχή που δείχνει για τον τούρκικο λαό. Δεν εκφράζεται μ' αυστηρότητα για όσα παθήματα υπέφεραν οι Έλληνες απ' τις αγριότητες του λαού αυτού. Η εκφραστική του στα ποιήματα είναι κράμα παραδοσιακής και μοντέρνας τεχνοτροπίας. Έχουν τα κείμενά του σαφήνεια λόγου αλλά και στιχουργική ελευθερία. Κάποτε οι στίχοι του ριμάρουν· όχι όμως πάντα επιτυχώς. Αυτά βέβαια αφορούν τα εξωτερικά γνωρίσματα της τέχνης του. Τα εσωτερικά γνωρίσματα είναι πιο άρτια. Π.χ. ο πλούσιος συναισθηματισμός του που είναι διάχυτος σ' όλη την ποιητική του δημιουργία, η έμφυτη ευγένεια των Κωνσταντινουπολιτών, η φυσιολατρεία του, ακόμα και η ιλαρή θέαση των πραγμάτων που τον περιτριγυρίζουν και νύσσουν το ποιητικό του ενδιαφέρον. Έχω τη βέβαιη εντύπωση πως έχει να δώσει ωραία πράγματα στη λογοτεχνία του τόπου μας. Συνηθέστατα οι πολυταξιδεμένοι και οι συνεχώς αλλάζοντες χώρες και μέρη διαμονής, αποχτούν ευρύτερο φάσμα του κόσμου και περιεχόμενο ψυχικό ποικιλόμορφο και "εν πολλοίς ευγενέστερο". Οι εναλλαγές δυναμώνουν το συναισθηματικό και νοητικό πεδίο. Φορτίζονται και κινούνται με άνεση σε πολλούς τομείς. Ελπίζουμε ότι έχει να δώσει πλέον εύχυμους καρπούς στα Γράμματα.

Αν ο αιώνιος νόμος της Αγάπης

λειτουργεί σε όλες τις καρδιές μας

τότε είναι ελεύθερος ο δρόμος.


Απόστολος Αποστολόπουλος

(Συγγραφέας, ποιητής, δοκιμιογράφος)


Κριτική προσέγγιση στο ποιητικό έργο

του Γιάννη Μποζίκη


Ο ποιητής μας Γιάννης Μποζίκης, με σαφή και πλήρη γνώση των γεγονότων της πατρίδας του Ανατολίας, η συνειδητοποίηση του βάθους και της αλληλουχίας γεγονότων - ιστορικών, κοινωνικών, οικονομικών, ψυχησμικών, ψυχολογικών - θάλεγα ότι περισσότερο αναδείχνει ένα περίσσευμα ψυχής δοκίμιο.

Μια γέννηση, μια πορεία δύσκολης ζωής, μια απόδραση αλλά και μια αισιοδοξία, απαισιοδοξία, υποταγή αλλά και απογείωση, με ποιητική ρομφαία για τα κακώς κείμενα (ιστορικά, κοινωνικά, συναισθηματικά), με όραμα, ελπίδα και προσδοκία ότι η ειρήνη, η αγάπη και η λευτεριά θα θρονιαστούν στον πολύπαθο πλανήτη - κόσμο μας.

Παιδί των χαμένων πατρίδων, το πνεύμα - έμπνευση αφετηρία τους. Η απανθρωπιά, που υπέστησαν οι πρόγονοί του - συγγενεία πάντα βρίσκεται στην πρώτη σκέψη και τον βουκεντρίζει να σταθεί με ιστορικό και συναισθηματικό βηματισμό δίπλα στον άνθρωπο των χαμένων πατρίδων με την μεγάλη του καρδιά και τρυφερή αγάπη του, προβάλλοντας των οραματισμό τους, την ζωή τους, την ομορφιά και καλοσύνη τους.

Ο Μεγάλος Άνεμος χωρίζεται σε τρία μέρη:

  • Από το πρώτο χάδι.

Ερωτικά ποιήματα, ερωτικές πινελιές που θα τις ζήλευε και ο καλύτερος ζωγράφος. Ποιήματα της πιο αγνής αγάπης. Αγάπης και έρωτα συνείδησης και αυτογνωσιακής θέασης του Λόγου και της Πράξης. Ρομαντισμός, Λυρισμός, Άσμα Ασμάτων, όλα σε μία αρμονική ισορροπία συναισθημάτων.

Μια υπέροχη ερωτική ποίηση, ένας ύμνος στη γυναίκα, την πηγή ποθοπλάνταχτων ορμών και πόθων, γυναίκα όνειρο, πηγή ζωής.

Ένα εύγε στον ποιητή μας Γιάννη, που θαυμαστά τα ζευγαρώνει για να τα κάνει νόστο, ανάμνηση, ανάπλαση, ζευγάρωμα της φύσης, πηγή ζωής.

Ποιήματα:

Δίχως έρωτα σελ. 20, Εσύ σελ. 26, Δίχως Ήμαρτον σελ. 28, Στα Βήματα του έρωτα σελ. 31, Ερωτικό Ανάβλυσμα σελ. 32, Άφησέ με για λίγο σελ. 38, Δίπλα σου σελ. 40, Διαβήκαμε μαζί σελ. 41, Φίλη της νύχτας σελ. 43.

  • Ο όλβιος Θάνατος.

Από το ταξίδι στ' αστέρια, από την αισιόδοξη πηγή και με φρουμισμένο άτι την άδολη, όλο υπόσχεση ζωή του έρωτα και της συνείδησης για την συνέχεια της ζωής, ο ποιητής Γιάννης , μεταπηδά στο άλλο άκρο με τον ύμνο στην Ματαιότητα.

Είναι ο Γιάννης Μποζίκης, ο ποιητής μας που γνωρίζουμε και χαιρόμαστε το γελαστό, αισιόδοξο, πραγματικά και ουσιαστικά παιδί. Ανθρώπου - ποιητή που σφίζει χαμόγελο, ευπροσηγορία, αισιοδοξία, συνεπή αγωνιστή της ζωής και της πράξης. Για το ωραίο πρόσωπο του Ανθρώπου και του Πολιτισμού.

Για την, των Αρχαίων Ελλήνων, Αρχαίας και Ελληνικής Γραμματείας, Α Ρ Ε Τ Η , που θεωρώ ότι στεφανώνει το Όραμα της Ιστορίας και της κοινωνίας γέννημα και προπαντός (και ίσως περισσότερο από το μέτρο) των παραμέτρων που γεννάν οι χαμένες πατρίδες. Στίχοι που αγγίζουν το πνεύμα του μαύρου ελέους και του θανάτου.

Ποιήματα:

Θεά μου Ματαιότητα σελ. 53, Προς τι λοιπόν σελ. 54, Ρόδο των στεναγμών μου σελ. 58, Το άλλο φως σελ. 63, Μια σταλιά ζωής σελ. 67.

  • Ο τέλειος πόθος.

Ελεγεία - Δικαίωση - Λύτρωση. Κλείνει η τριλογία του Μεγάλου Ανέμου.

Ποιήματα:

Άφθαρτος πόθος σελ. 77, Προσευχή σελ. 85, Η τελευταία μου ενασχόληση σελ. 87, Ελεγεία σε ένα νεκρό ποιητή σελ. 79.

Η δεύτερη ποιητική συλλογή:

Στο Αίμα που Ξυπνάει χωρίζεται σε τρία μέρη

  • Η συνείδηση του Βοσπορίτη

Με τέχνη φτασμένου ποιητή, τα γεγονότα των Χαμένων Πατρίδων, τα μετουσιώνει σε στίχους μνήμης, ιστορίας, συναισθημάτων αλλά και διδαχής για την πορεία, σημερινή και αυριανή, του Ελληνισμού.

Ποιήματα:

Κωνσταντινούπολη σελ. 11, Το αίμα μου σελ. 13-16.

Μία ιστορική, γεωγραφική, παραδοσιακή περιγραφή, με εξαίρετη ποιητική μορφή που ομορφαλίνει, νοσταλγεί, αναστυλώνει ποιητικά μια ιστορική περίοδο του Ελληνισμού.

Στου Ρωμανού την Πύλη σελ. 21.

Ένας θρύλος και μία μελλοντική ελπίδα για τους Πανέλληνες, που από τα θρανία την κλώθουν περνώντας στη σκέψη και στη συνείδηση, για να έρχονται στιγμές ανειρικού οράματος, που σαγηνεύει το όνειρο.

  • Κατά το Σταυροδρόμι.

Ποιήματα:

Πόλη που γνώρισα παιδί σελ. 25

Μια παιδική νοσταλγία. Μια παιδική ευγνωμοσύνη στην πολυεθνική Πόλη, την ιστορική «Βασιλεύουσα» στα όνειρα των Πανελλήνων. Στίχοι μεστοί, ονείρων και οραματισμών, παιδικών ανθρώπινων συναισθημάτων. Στίχοι όαση στην σημερινή απαξία των φανερωμάτων της ζωής.

Ναι, εγώ είμαι, ο ίδιος σελ. 27. Το χαρίζει στη Μάνα.

Μια ονειρική αυτοπροσδιοριστική αυτογνωσία.

Με μια ευχή σελ. 30, το χαρίζει στον Πατέρα. Αδελφικά σελ. 38.

  • Δάκρυα μαστίχας.

Ποιήματα:

Της Σμύρνης τα παιδιά σελ. 45.

Στων Παθών τη Λύσσα. Η τρίτη ποιητική συλλογή.

  • Της πικρής σοφίας.

Μια από καρδιάς και συνείδησης θέαση πολλών του Χριστιανισμού. Μια ποιητική σύνθεση αυτών που χαράχτηκαν και αιωρούνται κριτικά στις σκέψεις των απλών ανθρώπων - χριστιανών.

Ποιήματα:

Αχ θεέ μου σελ. 10, Αλεξανδρινή μου Υπατία ( άνοιξη του 416 μ. Χ.), Σε μια Βοσποριανή μπαλάντα σελ. 20.

  • Από τη λαθεμένη πορεία.

Μια ποιητικά καταγγελτική των γεγονότων, ιστορικών και καθημερινότητας. Μια ποιητική ρομφαία υψώνει για να φωτίσει και προβληματίσει συνειδήσεις που υπνώτουν, να τις διεγείρει και οδηγήσει στο δρόμο για λευτεριά και δικαιοσύνη.

Ποιήματα:

Προσευχή σελ. 24, Σήκω Λαέ, σήκω σελ. 26, Θα ρθεί η ώρα σελ. 27, Το ίδιο δράμα σελ. 29, Βούλιαγμα σελ. 31, Δεν είναι κατόρθωμα σελ. 32.

  • Η ζωή τριγύρω μας.

Ποιήματα: Το μονοπάτι της ζωής σελ. 34, Στο παράθυρο της Ειρήνης σελ. 41, Για πάντα διαγραμμένη σελ. 42.


Από την γέννα

σφραγισμένη η μοίρα

και με συνέπειες.


Qualis Rex - Talis Grex


του Ιωάννη Σωτ. Μποζίκη

( Όποιος ο βασιλεύς, τέτοιο και το ποίμνιό του)

Ιστορικός δηκτικός λόγος- 2010

Γράφει η κ. Ευαγγελία Μισραχή


Συχνά αναρωτιόμαστε ποια είναι τα καθ' εαυτά όρια του κάθε λογοτεχνικού είδους. Οι κριτικοί προβάλλουν διάφορες απόψεις, που έχουν σχέση και με τη φόρμα και με τη σύνθεση, αλλά και τη συμπύκνωση του λόγου.

Σε άλλα κείμενα επαληθεύονται όλες αυτές οι επισημάνσεις που αποβαίνουν σε όφελος του λογοτεχνικού είδους. Γεγονός όμως είναι ότι δεν μπορούν εκ του ασφαλούς να δώσουν ορισμούς σαφείς που να περιχαρακώνουν ώστε να υποχρεωθούν οι γράφοντες να μπουν σε στενά ή ευρύτερα όρια. Κι αυτό οφείλεται στην εκάστοτε εξέλιξη των κοινωνικών προβλημάτων, που ανανεώνουν το πνεύμα, αλλάζουν την αρχιτεκτονική παρεμβάλλοντας νέα στοιχεία και καταργώντας συχνά παλιούς τύπους γραφής.

Στην εποχή μας οι μικρογραφίες - συντομογραφίες τείνουν να επιβληθούν ακόμη και στα μυθιστορήματα όπου οι τύποι, χαρακτήρες και τα κατορθώματα περιορίζονται. Αυτό δεν σημαίνει ότι η αξιολόγησή τους, δεν απαιτεί «τεχνίτες» του λόγου. Αντίθετα μάλιστα η δύναμη του συγγραφέα όσο κι αν επιβάλλει νέους τρόπους, δεν ξεχνάει ποτέ να είναι ένας καλός αφηγητής που με υπευθυνότητα και σαφήνεια παρουσιάζει ή αναμεταδίδει γεγονότα.

Κι επειδή εδώ πρόκειται για ιστορικό δηκτικό λόγο, και με επιλεγμένες μονογραφίες - προσωπογραφίες, με κύριο άξονα τα «ολέθρια λάθη» των ιστορικών γεγονότων, που έγιναν είτε με γνώμονα τις λανθασμένες προθέσεις, που υποκινήθηκαν από προσωπικές επιδιώξεις εξουσίας, είτε από μη σωστές εκτιμήσεις των δεδομένων, είτε από επιδράσεις κακών συμβούλων (η αυλή) κ.λ.π. Βλέπουμε ότι όλα αυτά τα «δεινά» να επαναλαμβάνονται από τις παλαιότερες εποχές μέχρι τις σύγχρονες.

Η ιστορική ανάλυση, η έρευνα και η προσωπική εκτίμηση, είναι καθοριστική, όταν «πρέπει» ν' αναφερθείς σ' αυτά και να εκφράσεις την ατομική σου θέση.

Ο συγγραφέας εύστοχα επισημαίνει σε σχέση με τ' αποτελέσματα αλλά και με την απουσία της «ευσυνειδησίας». Δηλαδή στοχεύει στο ουσιαστικό κι όχι στο απατηλό.

Θα έλεγα ότι αυτή η ευστοχία διαπερνάει όλο το βιβλίο το οποίο περιάγεται σε πολλές ιστορικές εποχές όπως των Περσικών πολέμων, Ρωμαϊκής και Βυζαντινής εποχής κ. ά.

Η φήμη πετά

εκ του ουδενός ουδέν,

σφάλμα δεν κάνει.


ΕΑΡΙΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ

                                                             του Ιωάννη Μποζίκη


Γράφει ο Τριαντάφυλλος Γιατίλης

Φιλόλογος και Επίτιμος Λυκειάρχης



Ήλιε, εσύ, πηγή αστείρευτη

κάθε ζωής, εικόνα

του ωραίου υπερτέλεια

και του Απείρου κορώνα.

Πριν αρχίσουν το διάβα τους

των θεών οι λεγεώνες,

πρώτο θεό σε αγνάντεψαν

και μοναχόν οι αιώνες.


Κωστής Παλαμάς


Θέλω να πω, ότι οι Παλαμικοί αυτοί στίχοι με την επίκληση προς τον Ήλιο, δεν συμβολίζουν απλώς την πραγματικότητα, την αλήθεια, το φως που τρέφει και αναζωογονεί όλη τη φύση με την γήινη ομορφιά της, αλλά και την ηθική και πνευματική ωραιότητα όλων των φυσικών στοιχείων, όπως βλέπει και προσωποποιεί τα φυσικά αυτά στοιχεία στην τετραλογία του «Εαρινή Επανάσταση» ο ποιητής κ. Ιωάννης.Μποζίκης, εντοπίζοντας την αφύπνιση και δραστηριότητά τους σε μια εποχή εαρινή, ανοιξιάτικη, ζωτική και έτοιμη για όποια απαιτείται αγωνιστική αντιπαλότητα.

Αντιπαλότητα στην οποία, ο φυσιολάτρης, υμνητής και τραγουδιστής της ζωής, απευθύνοντας επίκληση προς όλες τις φυσικές αυτές δυνάμεις της γης, που κάτω από το φως του Ήλιου ενδυναμώνονται, καλεί σε εγρήγορση και ξεσηκωμό για λύτρωση από την άμετρη ανθρώπινη σκληρότητα και ταπείνωση, που δέχονται πεύκα και έλατα, χλόη και βλάστηση, βουνά και λόφοι, κοιλάδες και κάμποι. Ακόμη δε και του θαλάσσιου χώρου την καταφρονεμένη ύπαρξη, σε γενικό ξεσηκωμό με τη μητέρα γη και τους θεούς μαζί και τα στοιχεία της φύσεως, αποφασιστικά καλεί ν' αντισταθούν στην καταστροφική μανία των ανθρώπων, που απερίσκεπτα απεργάζονται και με την αφροσύνη τους υπονομεύουν την ίδια ύπαρξή τους.

Ξεκινώντας, λοιπόν, ο ποιητής από τη φύση που δεινοπαθεί, έρχεται στα ανθρώπινα πάθη, που σαν να τα βιώνει ο ίδιος, σαν ο ίδιος να δεινοπαθεί, αγωνίζεται να τα απολακτίσει, να τα απομακρύνει, να ελευθερωθεί και ν' απελευθερώσει, όσους πάσχουν από την απάνθρωπη και εγκληματική συμπεριφορά εκείνων που θέλουν να αδικούν, που χαίρονται να καταδυναστεύουν, που κομπορρημονούν, όταν ακόμη και επί αδυνάτων κυριαρχούν.

Αγωνίζεται και επιθυμεί, με μια «Εαρινή Επανάσταση» να ανατείλει ο ήλιος της ελευθερίας και με τις λαμπρές του ακτίνες, να διασκορπίσει τα σκοτάδια της αθεΐας από τις σκοτεινές ψυχές των αδίκων · και θέλει ακόμη να υπομνήσει, ότι ο δικαιοκρίτης θεός τιμωρεί το έγκλημα και την αδικία, την μικρότητα και την υποκρισία.

Γι' αυτό και ό,τι είναι ηθικό, δίκαιο και αληθινό, ο κ. Μποζίκης το μετουσιώνει σε τραγούδι και αυτό το αληθινό είναι και η ψυχική του απελευθέρωση, είναι η προσωπική του δικαίωση .

Έτσι, ξεκινώντας από μια μαγευτική εικόνα της άνοιξης, όμοια με εκείνη που περιγράφει με τους ωραίους του στίχους στους ελεύθερους πολιορκημένους ο Διον. Σολωμός,

«Μάγεμα η φύση κι όνειρο στην ομορφιά και χάρη,

η μαύρη πέτρα ολόχρυση και το ξηρό χορτάρι,

με χίλιες βρύσες χύνεται, με χίλιες γλώσσες κραίνει,

όποιος πεθάνει σήμερα, χίλιες φορές πεθαίνει.»

και ακούοντας το γλυκύτατο τραγούδι της άνοιξης, ο κ. Μποζίκης θέλει να εκφράσει το θαυμασμό του και την αγωνία του και την αγάπη του προς τη φύση, την πηγή της ζωής, όπου ελεύθερα μπορεί κανείς να αναπνέει και να υπάρχει, μακριά από την επιβουλή και την ανθρώπινη κακία. Και ονειρεύεται τον τέλειο, τον «χαρίεντα» άνθρωπο, απαλλαγμένο από την ματαιότητα της φιλοδοξίας, του εγωκεντρισμού και της σκληρότητας, γνωρίσματα άφιλα, αντικοινωνικά και επιζήμια.

Αποδοκιμάζει τη δολιότητα και τη βία, την κενοδοξία και αφροσύνη, όσων νομίζουν, ότι, με την τελειότητα της τεχνολογίας, είναι δυνατόν να υπερβούν την θεότητα, την σοφία, το πνεύμα της θείας δημιουργίας, χωρίς να αντιλαμβάνονται, ότι και αυτοί είναι δημιουργήματα, αλλά και σε κάθε στιγμή αθύρματα, παίγνια του ίδιου δημιουργού.

Καταδικάζει ανεπιφύλακτα, όπως και κάθε ελεύθερος άνθρωπος, την επιβουλή της γης και της ελευθερίας των λαών και με μελανά χρώματα περιγράφει την αρμόζουσα τιμωρία και τους ερεβώδεις χώρους της κολάσεως, όπως είναι και η αρμόζουσα θέσις κάθε κακούργου, όπως οι τρεις εγκληματίες της ανθρωπότητος, που με πρωτοφανή αγριότητα συνεχίζουν το ανελέητο αιματοκύλισμα και ξεκλήρισμα αθώων λαών και οι οποίοι αναιδώς, προκλητικώς και ανερυθρίαστως αντί της ανανήψεως, της συγγνώμης και της αγάπης, θρασύτατα ζητούν και επιβράβευση των κακουργημάτων τους, με τιμητική μάλιστα διάκριση «βραβείου Νόμπελ... ειρηνιστών», ώστε δικαιωματικώς να αναφωνούμε και ημείς: «O, tempora, O, mores», ω, χρόνοι, ω, ήθη, ω, απεραντοσύνη ηθικής αναισχυντίας και καταπτώσεως!!!

Και παρατηρώντας ο ποιητής τον παραλογισμό της ξέφρενης ανθρώπινης πορείας και την έκταση της ηθικής αναρχίας, υπενθυμίζει ότι μόνη οδός σωτηρίας είναι η συμπόρευση με τα διδάγματα του θεού, ο οποίος «τα πάντα εν σοφία εποίησε», η σύμπνοια και η αγάπη προς την φύση και τον συνάνθρωπο.


Μην ευεργετείς

αχάριστο άνθρωπο,

θα σε κλωτσήσει.